تبیین معنویت متعالیه اجتماعی متناظر به نیاز انسان امروز از اهمیت و ضرورت ویژه ای در افق اندیشه عالمان ربانی دارد. معنویتی که هندسه معرفتی آن در ساحات و سطوح:1.بینشی/نگرشی 2.گرایشی/ منشی 3.کنشی/ روشی، معطوف به چهار حوزه اعتقادیات، معنویات، احکامیات و اجتماعیات قابل تعریف و تنظیم است. بدین سان پرسش محوری این است که معنویت متعالیه اجتماعی در آفاق اندیشه علامه طباطبایی، امام خمینی و استاد شهید مطهری چیست؟ در نوشتار حاضر پاسخ به این پرسش بعد از استناد به اندیشه و آرای هرکدام از عالمان یاد شده با روش توصیفی تحلیلی داده شد که یافته های آن عبارتند از: الف) در معنویت متعالیه "فطرت" دروازه معنویت، "ولایت" حامل معنویت، "عقلانیت" بنیاد معنویت، "شریعت" نقشه راه معنویت، "عبودیت" تجلیگاه معنویت، "عدالت" شاخص معنویت، "سیاست" عینیت معنویت و "توحید" غایت معنویت و "تمدن نوین اسلامی" مظهر و علامت معنویت است. ب) معنویت متعالیه اجتماعی مبتنی بر سه مبنای هستی شناختی، انسان شناختی و معرفت شناختی و اصالت های چهارگانه:روح، فطرت، غیب و شریعت می باشد ج) معنویت متعالیه اجتماعی مترتب بر طیف های گوناگونی از مولفه هاست که برخی از آنها عبارتند از:1.توحیدی،عبودی، ولائی 2.شریعت گروی، اجتماعی، تمدنی 3. عدالت محوری، زندگی سازی،اعتدال و توازن مقاومت مداری. د) شاخصه های معنویت متعالیه اجتماعی نیز عبارتند از:1. ارزش گرایی اخلاقی 2. تکلیف مداری3.شجاعت محوری 4.ایثار و نثار مداری 5.استکبارستیزی